Nieuwe muurschildering De Appelaar

Haarlem is bijzondere muurschildering rijker: ‘Troposfeer’ door Jana van Meerveld. Sinds begin oktober worden bezoekers van parkeergarage De Appelaar verrast door een monumentale schildering in het trappenhuis aan de Damstraat. In opdracht van de Gemeente Haarlem en 37PK, Platform voor Kunsten, werkte beeldend kunstenaar Jana van Meerveld aan een muurschildering op deze locatie. Het werk, genaamd ‘Troposfeer’, neemt je op de verschillende niveaus van de garage mee door aarde, planten en lucht. Ter inwijding van het werk sprak Tamara Sterman, directeur van 37PK, met de kunstenaar Jana van Meerveld en met wethouder Cultuur, Marie-Thérèse Meijs: https://www.youtube.com/watch?v=DnrWqu3Di3c&feature=emb_title.

Terugblik performance Stadskunstkamer

Op zondag 23 februari jl. was het mogelijk om deel te nemen aan een interactieve performance bij de Stadskunstkamer. De aldaar gebouwde installatie van kunstenaars Ilja Warmerdam en Margriet Gehrels verbeeldt de eenzaamheid in de grote stad door het gebruik van social media en de smartphone. Om dit in het absurde te trekken, was het mogelijk om afgelopen zondag met de kunstenaars te whatsappen terwijl ze zelf in de Stadskunstkamer ‘opgesloten’ zaten. Voorbijgangers werden getriggerd door een sandwichbord op de weg met de mobiele nummer van de kunstenaars. Wanneer je normaal zou passeren, gluurden mensen nu naar binnen en zagen beide kunstenaars zitten met de smartphone in de hand. Velen grepen de kans om een berichtje te sturen. Tot een goed gesprek kwam het niet, maar dat was ook de bedoeling. Juist om te benadrukken hoe de dagelijkse gesprekken op social media verlopen.

De peepshow is nog t/m zaterdag 29 februari te zien.
Photocredits: Bob Wielaard.


Levenslicht van Daan Roosegaarde

Ieder jaar wordt rond 27 januari stilgestaan bij de herdenking van de slachtoffers van de Holocaust. Afgelopen maandag, 27 januari 2020 was het precies 75 jaar geleden dat concentratie- en vernietigingskamp Auschwitz werd bevrijd. Om mensen in hun eigen gemeente te betrekken bij dit oorlogsverleden, is in opdracht door het Nationaal Comité 4 en 5 mei een tijdelijk lichtmonument ontworpen voor plusminus 170 gemeenten door kunstenaar Daan Roosegaarde.

Het lichtmonument is een verwijzing naar alle Joden, Roma en Sinti die in Nederland woonden en ten tijde van de Tweede Wereldoorlog zijn vervolgd, gedeporteerd en vermoord. Het bestaat uit 733 lichtgevende stenen, een verwijzing naar naar de aantal omgekomen Joodse stadsgenoten. Stenen zijn onderdeel van een herdenkingstraditie voor Joden. Bij graven leggen zij altijd een steentje neer. Elk steen uit dit monument staat symbool voor een overledene. Om de paar seconden lichten de stenen op, zo maken ze de overleden Joodse stadsgenoten zichtbaar. In Haarlem is het monument geplaatst op de Grote Markt. Vervolgens is het lichtmonument tot 2 februari te zien in de Kloostertuin van het Stadshuis.

Voor meer informatie over het project zie: https://www.haarlem.nl/nieuws/733-joodse-stadsgenoten-herdacht-met-lichtmonument-op-grote-markt/

Graffiti Tentoonstelling in ABC Architectuurcentrum

Afgelopen zondag 19 januari is de tentoonstelling ‘ Graffiti, Cultureel erfgoed van de stedelijke omgeving’, geopend in het ABC Architectuurcentrum in Haarlem. In de expositie wordt een overzicht weergeven van uitingen die voortkomen uit de tegencultuur graffiti. Hierbij wordt een extra accent gelegd op graffiti kunst uit de jaren 80 en 90 in Haarlem. Naar Amerikaans voorbeeld werd midden jaren 80 een nieuwe cultuur omarmd, letters vormden de essentie. Een cultuur met de stedelijke omgeving als fundament, waar talenten ontplooien en creatieve ontwikkeling plaatsvindt.

Alles dat wordt getoond in de tentoonstelling is afkomstig uit de collectie van de in Haarlem gevestigde Dutch Graffiti Library. Deze Haarlemse organisatie is opgericht door Sanne van Doorn (1972) en de gebroeders Marcel en Richard van Tiggelen (1971). De stichting heeft als doel om de tegencultuur graffiti te behouden. Dit doen zij door al meer dan 35 jaar lang documentatie te verzamelen, archiveren en publiceren. Zij dragen zorg voor het zichtbaar maken van de materiële overblijfselen van graffiti binnen stedelijke ontwikkelingen. De collectie van Dutch Graffiti Library is een bijzondere bijdrage in het effectief verspreiden van kennis, inzicht en beleving over graffiti kunst. De expositie is nog te zien tot en met 19 april 2020. Zie link voor meer informatie over de expositie, het randprogramma en Dutch Graffiti Library.

Onthulling stripmuur in het NOS journaal

Met trots kijkt de gemeente Haarlem terug op de onthulling van de eerste stripmuur, ontworpen door striptekenaar Thé Tjong Khing. De stripmuur is zeer positief onthaald en kon rekenen op veel media aandacht! Zelfs de NOS kwam langs en hield een interview met de tekenaar.  Klik op onderstaande link om het interview terug te zien: Link NOS interview

Ook het Jeugdjournaal berichtte over de stripmuur in Haarlem: Link artikel

 

Stripmuur The Tjong Khing

Op maandag 7 oktober om 17:00 uur is het zo ver, dan wordt Haarlem’s eerste officiële stripmuur, ontworpen door de befaamde Thé Tjong-Khing (Purworejo, 1933), feestelijk onthuld in aanwezigheid van de wethouder cultuur van de gemeente Haarlem. Haarlem staat bekend om de stripdagen – een tweejaarlijks stripfestival dat sinds 1992 bestaat. De gemeente (beleidsafdeling Cultuur) heeft lang gewerkt aan de realisatie van een eerste officiële stripmuur in de stad. Dit in samenspraak met Stripdagen Haarlem, Thé Tjong Khing, kunstplatform 37PK, en de uitvoerder van het kunstwerk, Diego Teroba. De aanleiding tot een eerste stripmuur ontstond in 2017 bij de organisatie van de Stripdagen Haarlem. De stripdagen vond de inspiratie in Vlaamse steden als Brussel en Antwerpen. In Antwerpen werd zelfs een stripmuur gerealiseerd van de Haarlemse kunstenaars Joost Swarte. Haarlem, als stad stripstad kon daar natuurlijk niet in achterblijven. Samen met de gemeente Haarlem is er allereerst gezocht naar een geschikt locatie voor dit project. En uiteindelijk trof men een wel heel bijzonder en centraal plekje in de stad. De locatie van de stripmuur is de entree van de parkeergarage de Raaks. Deze ingang is omringd door glazen wanden, en achter de wanden is aan alle vier de zijden van de liftschacht van de parkeergarage een stripverhaal te zien.

In de muurschildering zijn verschillende striphelden te zien, zoals tante Sidonia uit Suske & Wiske, Bianca Castafiore uit Kuifje, Elsje van de Haarlemse tekenaar Gerben Valekman en Jopo de Pojo van Joost Swarte. Ook van de kunstenaar zelf zijn strippersonages te zien, zoals Annabella uit de Lange Wapper-boeken en Meneer en Mevrouw Hond (met taart). Ook Haarlemse figuren zijn vertegenwoordigd in de schildering: de vermeende uitvinder van de boekdrukkunst Laurens Janszoon Coster, de Finse reus van Haarlem Daniël Cajanus en Kenau Simonsdochter Hasselaer, die volgens de overlevering tijdens de Tachtigjarige oorlog het verzet van de Haarlemse vrouwen leidde.

De keuze voor Thé Tjong-Khing als kunstenaar, die tot de grootste tekenaars van Nederland wordt gerekend, is een eerbetoon aan het oeuvre van de 86-jarge illustrator. De Chinees-Nederlandse striptekenaar en illustrator was al sinds kinds af aan geïnteresseerd in strips en tekenen. Na een opleiding aan de Seni Rupa-kunstacademie in Bandung, kwam hij in 1956 naar Nederland en begon te werken bij de befaamde Toonder Studio’s. Hij tekende strips en illustreerde voor vele kinderboeken. Zijn oeuvre heeft geleid tot meerdere prijzen, waaronder het Gouden Penseel, de Woutertje Pieterse Prijs voor zijn boek ‘Waar is de taart?’, het Zilveren Penseel en de Max Velthuijs prijs. Naast zijn weerzinwekkende oeuvre is de kunstenaar ook nauw verbonden aan de stad Haarlem.De muurschildering is uitgevoerd door kunstenaar Diego Teroba (Bergen op Zoom, 1975) die bekendheid verwierf als decorateur bij De Efteling. Maar ook Thé Tjong-Khing heeft meegeholpen aan de uitvoering van de schildering. De stripmuur wordt op maandag 7 oktober om 17:00 uur publiek openbaar, onthuld.

Jan Jacobs Mulder (Medan, 1940) is overleden

De Haarlemse kunstenaar Jan Jacobs mulder is in de nacht van 14 september 2019 overleden op 79-jarige leeftijd. Jan Mulder werd geboren in Nederlands-Indië, maar verhuisde op jonge leeftijd naar Nederland. Via zijn dochter kwam hij in Haarlem terecht waar hij nu nog steeds woont. Aanvankelijk was Mulder alleen schilder, maar na 1970 concentreerde hij zich op ruimtelijk werk. Hierin probeert hij zich altijd bezig te houden met de relatie tussen het werk en de omgeving; een eigenschap die mooi aansluit bij kunst in de openbare ruimte. Als schilder had hij zijn atelier in Stompe Toren in Spaarnwoude. Mulder zat tot 2005 in het bestuur van de Vishal in Haarlem en heeft over de jaren een indrukwekkende naam opgebouwd als Haarlemse kunstenaar. Hij was aanvankelijk voornamelijk bezig met schilderwerk, maar vanaf 1970 legde hij zich steeds meer toe op het creëren van ruimtelijk werk en hij heeft onderhand vele werken in de openbare ruimte van Haarlem staan, zoalsGroot Bescherm Orgaan (Nederlandlaan), Bol (Kenaupark) en Teken (Antoniestraat).


Afbeelding: Jan Jacobs Mulder, Bol, 1976.

 

 

 

Citybooks

Citybooks – presentatie Ulli Lust en residentie Andrés Barba

In 2016 is het partnerschap met het Vlaams-Nederlands Huis deBuren ontstaan en kreeg Haarlem een internationaal literair uitwisselingsprogramma. De Engelstalige titel citybooks verwijst naar het internationale netwerk van Europese steden waarin Haarlem is opgenomen. Vier auteurs verblijven in opeenvolgende jaren in Haarlem en verwerken hun ervaring in een citybook. Haarlem krijgt hiermee unieke stadsportretten van gerenommeerde auteurs en fotografen/tekenaars, toegankelijk voor een internationaal en breed publiek. Deze citybooks zijn gratis te lezen, beluisteren en te downloaden op www.citybooks.eu.

Vanwege de bijzondere relatie van Haarlem met het stripverhaal zijn ook twee stripauteurs uitgenodigd om een visueel stadsportret te tekenen. Afgelopen jaar (februari 2018) werd Ulli Lust (1967, Wenen) uitgekozen als stripauteur om twee weken in Haarlem te blijven. Het resultaat is Lucky City, een stadsportret bestaand uit 20 tekeningen. Een deel van deze schetsen is nu in de Stadskunstkamer te bewonderen. De insteek van Lust is dat Nederlanders echte optimisten zijn. Al eeuwenlang worden ze bedreigd door het water, maar ze hebben geleerd om hiermee te leven. Een thema dat terug te vinden is in de tekeningen. Ulli Lust is een van de belangrijkste hedendaagse stripauteurs in het Duitse Taalgebied. Ze publiceerde verschillende graphic novels, illustreerde kinderboeken en haar tekeningen verschenen in diverse kranten en tijdschriften. Ook heeft ze meerdere prijzen gewonnen met haar werk, waaronder de Unicef Award en La Times Book Award.

April dit jaar vindt de eerst volgende Citybooks programma plaats in Haarlem. De beleidsafdeling Cultuur van de gemeente Haarlem is verheugd om aan te kondigen dat de Spaanse schrijver Andrés Barba (1975, Madrid) deze maand in Haarlem zal verblijven. Andrés Barba werd finalist van de prestigieuze Spaanse literatuurprijs, Premio Herralde met zijn romandebuut ‘Het zusje van Katia’. Zijn novelle ‘El hueso que más duele’ (1997) werd onderscheiden met de Premio Ramón J. Sender. In 2008 werd zijn roman ‘Het zusje van Katia’ verfilmd door Mijke de Jong. Recent verscheen zijn boek ‘Republiek van Licht’ bij De Bezige Bij, waarmee Barba in 2018 de Spaanse Herralde-prijs won. Een onderdeel van zijn residentie is een publieke bijeenkomst waar de stad de auteur kan ontmoeten. De bijeenkomst staat gepland op zondag 14 april van 15.00 tot 17.00 uur in de stadsbibliotheek in Haarlem. Het programma bestaat uit een interview met Barba door Leonar Ruiz Martinez, van Instituto Cervantes, het Spaans literair en cultureel centrum in Nederland en een gesprek met Irene van de Mheen, vertaalster van zijn laatste boek en Adri Boon, vertaler van Spaanse literatuur. In het tweede deel van de bijeenkomst staat de kennismaking met de stad centraal. De voertaal tijdens de bijeenkomst is Engels. De bijeenkomst is gratis, wel vooraf aanmelden via de website van de bibliotheek Haarlem centrum.

Lichtprojectie Da Vinci plein Meerwijk

Afgelopen week maandag 21 januari was het zo ver, de onthulling van het lichtprojectie aan het Da Vinci plein in Meerwijk. Als enige wijk in Haarlem had Meerwijk, tot aan afgelopen week, geen enkel kunstwerk in de openbare ruimte staan. In samenwerking met de woningcorporaties, gemeente Haarlem, de wijkraad Meerwijk en tweetal kunstenaars is afgelopen jaar een locatie rond het Da Vinciplein uitgekozen om in Meerwijk het eerste kunstwerk te plaatsen. Kunstenaar Machteld Aardse, in samenwerking met Frans van Heiningen zijn na een lange selectieprocedure uitgekozen om deze kunsttoepassing in Meerwijk uit te voeren. De kunsttoepassing werd onthuld met een warmhartige toespraak van wethouder Marie-Thérèse Meijs. 

Wat is er nu precies te zien op het Da Vinci plein? Het resultaat is een lichtprojectie geworden aan de gevel van een flatgebouw. Het kunstenaarsduo heeft hiervoor een PANI-projector gebruikt, die op ouderwetse wijze is voorzien van dia’s. 
Voor het beeld van de dia’s is het uitgangspunt de Vitruviusman van Leonardo Da Vinci en specifieker de ruimte rondom de Vitruviusman: de cirkel en het vierkant waarin lichamelijke proporties worden afgemeten. Een thema in het kader van ‘Haarlem viert Cultuur’ (aanhakend op de Leonardo da Vinci tentoonstelling in Teylers Museum) en onderdeel van het kunstproject in kunstplatform 37PK (Grootheiligland 37 Haarlem) van kunstenaars Machteld Aardse en Lyske Gais.

In plaats van de Vitruviusman zelf centraal te stellen als blik op de wereld, heef het kunstenaarsduo buurtbewoners (een groep ouderen en leerlingen van de basisschool de Erasmus) uitgenodigd om middels een workshop zelf iets dat wat zij belangrijk vinden centraal te stellen. Via verf en stift, tekening en/of tekst hebben zij inhoudelijk uiteenlopende dia-beelden vastgelegd. In het kader van duurzaamheid zijn de dia-beelden (van leerlingen van de Erasmusschool) voor de komende tijd dagelijks voor een paar uur te zien. Als je rond half 6 tot en met half 9 in de buurt bent, probeer hier dan langs te gaan om de uiterst bijzondere dia-beelden te bewonderen.

©Haarlemsbeeld

Beeldengalerij in Haarlem

Op 17 mei 2019 opent de beeldengalerij, die zich uitstrekt langs de Fonteinlaan, de Dreef en het Houtplein in Haarlem. Het kunstproject is een initiatief van de stichting Hildebrandmonument, Lex Rietveld en Hetty Raams. De thematiek van de kunstroute is duurzaamheid. De focus ligt op hergebruik van materialen en circulair denken. Onder supervisie van de directeur van het Frans Halsmuseum, galeriehoudster Tanya Rumpff en Tamara Sterman van de Haarlemse galerie 37PK, is er een selectie gemaakt van negen kunstenaars die allen een ontwerpschets hebben ingediend.

Deze selectie aan uiteenlopende kunstenaars belooft een grote diversiteit aan beelden. Onder de negen kunstenaars zijn er twee Haarlemmers, Marianne Lammersen en Sjoerd Buisman. De andere kunstenaars zijn: Frank Koolen, Willem Harbers, Couzijn van Leeuwen, Pieter W. Postma, Jonas Ohlsson, Niels Broszat en André Pielage. Elke kunstenaar geeft zijn of haar eigen invulling aan de thematiek. Willem Harbers gebruikt bijvoorbeeld gietijzeren wielen uit de mijnbouw, terwijl Jonas Ohlsson juist gebruik maakt van hout uit de Hout.

©https://www.willemharbers.nl/work/labofahig/ Voorbeeld van een werk uit het oeuvre van Willem Harbers, Labofähig, Staal, RVS, diverse metalen, marmer, plexiglas, diverse kunststoffen, 2017.

Coornhert Lyceum doet ook mee aan het kunstproject. Onder begeleiding van een erkend kunstenaar worden er door leerlingen verschillende ontwerpen gemaakt voor het tiende kunstwerk. De kunstenaars blijven allen eigenaar van de door hun gemaakte kunstwerk. De beelden staan in principe voor de duur van een jaar. Er wordt ook nagedacht over het vervolg van deze beelden. Misschien dat de route uitgebreid kan worden met meer beelden, of er kunnen andere beelden in plaats van komen.