Beeldengalerij in Haarlem

Op 17 mei 2019 opent de beeldengalerij, die zich uitstrekt langs de Fonteinlaan, de Dreef en het Houtplein in Haarlem. Het kunstproject is een initiatief van de stichting Hildebrandmonument, Lex Rietveld en Hetty Raams. De thematiek van de kunstroute is duurzaamheid. De focus ligt op hergebruik van materialen en circulair denken. Onder supervisie van de directeur van het Frans Halsmuseum, galeriehoudster Tanya Rumpff en Tamara Sterman van de Haarlemse galerie 37PK, is er een selectie gemaakt van negen kunstenaars die allen een ontwerpschets hebben ingediend.

Deze selectie aan uiteenlopende kunstenaars belooft een grote diversiteit aan beelden. Onder de negen kunstenaars zijn er twee Haarlemmers, Marianne Lammersen en Sjoerd Buisman. De andere kunstenaars zijn: Frank Koolen, Willem Harbers, Couzijn van Leeuwen, Pieter W. Postma, Jonas Ohlsson, Niels Broszat en André Pielage. Elke kunstenaar geeft zijn of haar eigen invulling aan de thematiek. Willem Harbers gebruikt bijvoorbeeld gietijzeren wielen uit de mijnbouw, terwijl Jonas Ohlsson juist gebruik maakt van hout uit de Hout.

©https://www.willemharbers.nl/work/labofahig/ Voorbeeld van een werk uit het oeuvre van Willem Harbers, Labofähig, Staal, RVS, diverse metalen, marmer, plexiglas, diverse kunststoffen, 2017.

Coornhert Lyceum doet ook mee aan het kunstproject. Onder begeleiding van een erkend kunstenaar worden er door leerlingen verschillende ontwerpen gemaakt voor het tiende kunstwerk. De kunstenaars blijven allen eigenaar van de door hun gemaakte kunstwerk. De beelden staan in principe voor de duur van een jaar. Er wordt ook nagedacht over het vervolg van deze beelden. Misschien dat de route uitgebreid kan worden met meer beelden, of er kunnen andere beelden in plaats van komen.

Kunstwerk Leonardo Da Vinci Plein

In 2015 is door de gemeente Haarlem onderzocht wat er aan culturele interventies in stadsdeel Schalkwijk uitgevoerd kon worden. Uit dit onderzoek zijn een drietal projectvoorstellen voortgekomen. Meerwijk ontbeert beelden kunst en ‘kleur’ in de openbare ruimte. Als enige wijk heeft het geen enkel kunstwerk in de openbare ruimte staan. In Meerwijk blijkt er wel een stevig draagvalk te zijn van maatschappelijke organisaties en ook een zelfvoorzienend vermogen om culturele interventies te verwezenlijken. Besloten werd in het projectvoorstel om een kunstenaar te werven voor een participatieve kunsttoepassing in Meerwijk. Aan dit kunstproject is een lang traject voorafgegaan. In samenwerking met de woningcorporaties, gemeente Haarlem en de wijkraad in Meerwijk is er een exacte locatie rond het Da Vinciplein uitgekozen. Hierop volgde een selectieronde van kunstenaars en nadien werd er een schetsopdracht uitgezet. Deze schetsopdracht werd door de adviescommissie beoordeeld en een uiteindelijk opdracht werd aan de uitverkoren kunstenaar(s) verleend. Kunstenaar Machteld Aardse, in samenwerking met Frans van Heiningen (fotograaf), zijn uiteindelijk geselecteerd om de kunsttoepassing uit te voeren.

©Haarlemsbeeld

Begin november deze maand was het dan zo ver, de eerste (technische) testronde van de lichtprojectie van kunstenaar Machteld Aardse en fotograaf Frans van Heiningen werd uitgevoerd. Op vrijdag 9 november hebben de twee kunstenaars en Frank Hilterman (wijkraadvoorzitter) en overige betrokkenen de lichtprojector op de kopse gevel van de Thomas Moreflat geprojecteerd. Het uiteindelijke projectbeeld zag er goed ont-hoekt uit, en niet ovaal. Het was een geslaagde test en er werd zeer enthousiast gereageerd door de passerende reizigers of bewoners, aldus Frank Hilterman (wijkraadvoorzitter Meerwijk). Maar wat was er te zien aan de muur? Een aantal dia’s van een voorgaand project waren van korte duur te bewonderen op de muur. De specifieke dia die hieronder te zien is, is ooit gemaakt voor een ‘Captains’ project, tijdens Sail Amsterdam 2005. Ook hier werkte Aardse al samen met Heiningen en de PANI-lichtprojector. Voor dit project heeft de kunstenaar kapiteins op hun tallships bezocht. Aan boord stond de vraag ‘wat leiderschap is voor hen’ centraal, aan de hand van deze antwoorden tekende Aardse erop los. Het geheel aan deze tekeningen is vertaald naar geschilderde glasdia’s die over het IJ in Amsterdam te zien waren (zie afbeelding hierboven ).

De uiteindelijke dia’s voor het kunstproject aan het Da Vinci plein worden toegepast met dezelfde techniek, maar de dia’s en het proces heeft echter een hele andere invulling. Er zal een workshop worden georganiseerd om, in samenwerking met buurtbewoners, ruim 20 deelnemers van oud tot jong, het beeldmateriaal voor deze dia’s te realiseren. Het dia-beeld is grafisch zwart-wit waarbij met hittebestendige verf geschilderd zal worden. Voor het beeld van de dia’s is het uitgangspunt de Vitruviusman en specifieker de ruimte rondom de Vitruviusman: de cirkel en het vierkant. In plaats van de man centraal te stellen als blik op de wereld, nodigen we buurtbewoners uit om zelf iets centraal te stellen, dat wat zij belangrijk vinden. Via verf en stift, tekening en/of tekst kunnen ze dit in het dia-beeld vastleggen om vervolgens terug te zien op de muur aan het Da Vinciplein. De dia’s worden in december 2018 en januari 2019 geprojecteerd worden op de muur aan het plein. Dit vindt plaats in het kader van ‘Haarlem viert Cultuur’ (aanhakend op de Leonardo da Vinci tentoonstelling in Teylers Museum) en de projectie is tevens een satellietevenement van het ‘Outer Space’ kunstproject in kunstplatform 37PK (Grootheiligland 37 Haarlem) van kunstenaars Machteld Aardse en Lyske Gais (18 nov-15 dec / 10 jan-27 jan).

De grootste mural van Haarlem

Donderdag 18 oktober was de onthulling van de langverwachte muurschildering aan de liftschacht van de parkeergarage De Kamp in Haarlem (adres: De Witstraat 1, 2011 DZ). Aan de onthulling is een lang proces voorafgegaan. Het initiatief voor het kunstwerk is ontstaan in de directe omgeving van het werk. Dennis de Waart (van DeDAKKAS) en Shevia Limmen (van Studio LOCOMOCO) zijn samen met de gemeente Haarlem de trekkers geweest van de muurschildering. In 2018 is de horeca paviljoen DeDakkas geopend op de bovenste verdieping van de parkeergarage. De omgeving van zowel DeDakkas als de parkeergarage kon wel wat kleur gebruiken. Al snel kwam het idee van De Waart (eigenaar van DeDakkas) om de parkeergarage te decoreren met een muurschildering. Het Nederlandse kunstenaarsduo TelmoMiel is uiteindelijk gekozen om een muurschildering te vervaardigen. Het duo heeft al meer dan 20 jaar ervaring met street art en het bijzonder met ‘murals’ (ook wel bekend onder de noemer van graffitikunst) in het binnen- en buitenland.

Op 3 oktober is er een bewonersavond georganiseerd bij DeDakkas, waarbij twee ontwerpen van het kunstenaarsduo bekend zijn gemaakt. Samen met de buurtbewoners is er die avond een definitieve selectie gemaakt. De keuze is gevallen op het ontwerp met ‘knalroze strik’. De basis voor het kunstwerk ligt in Haarlem. Het kunstwerk is opgebouwd uit een klassieke component, het onderstel dat verwijst naar een 17e-eeuws meisje in een rijkversierde blauwe jurk. Het meisjes is afkomstig uit een schilderij van de Haarlemse kunstschilder Johannes Cornelisz. Verspronck. Het kunstenaarsduo is een gesprek aangegaan met onder andere het Frans Hals Museum en heeft er voor gekozen om een balans te vinden tussen de geschiedenis van de stad en het nu. Het bovendeel van het meisje draag in tegendeel iets moderns met zich mee en heeft iets weg van een mysterieuze en hippe meisjes met grijs paarse lokken. De kunstenaars hebben het meisje uitgerust met een modern kapsel met knalroze strik en een opvallende zonnebril, daarmee heeft zij iets weg van Lady Gaga.

Het kunstenaarsduo heeft de mural binnen slechts enkele dagen vervaardigd. De muurschildering weet met haar rijke kleuren de buurt meer leven in de blazen. En met haar 17 meter hoogte is het tot nu toe officieel de grootste muurschildering in Haarlem.

©Haarlemsbeeld

©Haarlemsbeeld

©Haarlemsbeeld

 

Voet van Mercurius

Sinds 1997 staat het beeld ‘Voet van Mercurius’ vervaardigd door de kunstenaar Raymond Spierings op het dak van het voormalige burgerwachtershuisje aan de Gravenstenenbrug, waar voorheen het kleinste museum van Nederland was gevestigd. De Romeinse god Mercurius staat in de Griekse mythologie ook wel bekend als Hermes – handelsgod en boodschapper van de goden. Deze handelsgod wordt geregeld afgebeeld met gevleugelde sandalen – ook wel bekend als talaria, die een verwijzing zijn naar snelheid. Dit beeld op het dak was bedoeld als knipoog naar held beeld op het dak van het Teylers Museum. Het is een metaforische voorstelling van kunst en wetenschap die door Faam zijn bekroond. Het beeld is vervaardigd uit gasbeton, dit materiaal heeft een doorlaatbaar structuur en neemt snel vocht op. Dit kan ervoor zorgen dat het materiaal uiteenzet, met als gevolg dat er barsten ontstaan aan het oppervlak. In 2002 werd het beeld gerenoveerd om deze reden en voorzien van een extra vochtwerende epoxylaag. Recentelijk is het beeld opnieuw gerestaureerd en weer te zien voor publiek.

Raymond Spierings, Voet van Mercurius, 1997. ©Haarlemsbeeld

 

Raymond Spierings, Voet van Mercurius, 1997. ©Haarlemsbeeld

 

Haarlemsbeeld en Educatie

Haarlemsbeeld richt zich naast het aanbieden van het laatste nieuws rondom kunst in de openbare ruimte, culturele beeldenroutes en een overzicht van alle kunstwerken in de stad ook op onderwijs van de kunst op straat.

Info kunstwerken

Oproep aan bewoners van Haarlem:

Heb je meer achtergrondinformatie over de kunstwerken? Haarlemsbeeld ontvangt graag alle verhalen.

Stadskunstkamer

Street Art in Haarlem